Laat die Nederlandse hork thuis

Gewoon betalen die parkeermeneer

Je kent het wel. Verjaardagsfeestje. Opperreiziger oom Wim vertelt. Oom Wim heeft de wereld gezien, laat zich niet meer foppen door hosselaars. ,,Aan mij zullen ze niks verdienen. Ook die rare gozers niet die je in Kaapstad een vrije parkeerplaats aanwijzen en dan geld vragen. Die plek heb ik zelf wel gezien, wegwezen met die flauwekul.’’

In theorie heeft oom Wim gelijk. Dit is een overbodige, ongevraagde service waarvoor je geen geld hoeft te betalen. Maar bekijk het eens anders: de goede man is, zoals zovelen in Zuid-Afrika, werkloos en heeft een manier gevonden om toch wat geld te verdienen. Hij heeft er bovendien werk van gemaakt door een lichtgevend hesje te dragen met een zelfgemaakte ID aan een keycord om vertrouwen te wekken.

Parkeerplaats bij Camp Bay View in Kaapstad – Foto: PnPy / Shutterstock

De fatsoenlijke reiziger beseft dat je in elke Nederlandse stad een klein vermogen betaalt om te parkeren. Dus waarom zou je daar in het buitenland ineens zo krampachtig over doen? Hij parkeert de auto op de aangewezen plaats, stapt uit en drukt de parkeermeneer (zelden een vrouw) vriendelijk vijf rand (30 cent) in de hand. Met een lach en een have a great day als antwoord, gaat de dag vrolijk verder.

Knoop om die hoofddoek

Laat ons kleur bekennen. De Nederlandse toerist gaat vooral voor gemak. Dat geldt niet in de laatste plaats voor de kleding. Korte broek of rok, lekker luchtig. Nu de wereld kleiner wordt en verre bestemmingen bereikbaarder, is het vakantiekostuum ook vaker te zien op plekken waar dat minder goed past. Een tempel of moskee kom je er niet mee binnen. Maar niemand die je aanspreekt als je ermee door een plattelandsdorpje in Turkije loopt.

De fatsoenlijke reiziger schept er juist eer in om zich aan te passen aan de lokale gebruiken. Hoofddoek, armen bedekt, lange broek, schoenen uit zodra je ergens naar binnen gaat. Natúúrlijk doe je dat. Je bent te gast. Als het je niet bevalt, kies een ander reisdoel. De wereld is groot genoeg.

Maar nu wringt het. De toenemende tweespalt in de wereld brengt zelfs de fatsoenlijke reiziger een tikkeltje uit balans. Want hoe werkt het in omgekeerde richting? Hoe gedragen de bezoekers uit bijvoorbeeld streng geïslamiseerde landen zich als ze naar Nederland komen? De fatsoenlijke reiziger weet het niet meer zo goed. Nou ja, eigenlijk wel. Hij blijft gewoon zijn respect tonen en hoopt dat het omgekeerd ook gebeurt.

Ogen dicht en eten voor het vaderland

Uitgenodigd bij een Inuitfamilie in het hoge noorden van Canada. De reiziger is licht euforisch, want wie krijgt zo’n kans? In iglo’s wonen ze allang niet meer, maar hun woonplek is onveranderd desolaat, omringd door honderden kilometers leegte. Ondanks de bescheiden middelen is de tafel feestelijk gedekt.

Daar zit je dan, als fanatiek tegenstander van het doodknuppelen van zeehonden

Het is gezellig en ook zonder alcohol wordt er veel gelachen. Inuit houden van gezelschap. Misschien komt dat door het isolement, waardoor een vreemdeling in het dorp een bijzondere gebeurtenis is. Dan zet de gastvrouw het eten op tafel: vlees van zeehond en een garnering met onder meer kleine blokjes walvis … Daar zit je dan, als fanatiek tegenstander van de jacht op walvissen en petitie-ondertekenaar tegen het doodknuppelen van zeehonden.

Wat nu? Met een ontwapenende glimlach schept de gastvrouw je bord vol, waarna ze in vreemde woorden en gebaren vertelt dat dit gerecht héél lekker is. De fatsoenlijke reiziger beseft dat dit niet het moment is voor discussie, begrijpt dat deze gemeenschap moet leven van wat de natuur biedt. Kortom: ogen dicht en eten voor het vaderland!

In je zak: losse dollars

Na een lange reis is daar eindelijk het hotel. Achter de receptie staat een man die zich de hele middag verveelde, maar nu net doet alsof hij het druk heeft. Als hij eindelijk tijd heeft wil je nog maar één ding: zo snel mogelijk naar je kamer… Intussen heeft de piccolo je koffers bemachtigd. Geen ontkomen aan.

Fatsoenlijk reizen? Geef de piccolo fooi – Foto: Shutterstock

Zorgvuldig zuchtend – hoorbaar maar niet te hard – sjouwt de piccolo de koffers. In de kamer doet hij zijn rondleiding: dit is het toilet, de badkamer, daar hangt de tv en kijk wat een mooi uitzicht (ook als dat een bouwput is). Daarna blijft hij gepast even staan, wachtend op de fooi voor de geleverde service. Maar helaas… je bent net aangekomen, hebt nog geen kleingeld, was van plan geweest de koffers zelf mee naar boven te nemen en die hele toestand is natuurlijk zo ouderwets als wat. Pech voor de treurig kijkende piccolo.

De fatsoenlijke reiziger redt zich uit deze gênante situatie met de paar dollars die hij altijd op zak heeft. Dollars zijn op elke bestemming altijd welkom. Euro’s intussen ook trouwens. De fatsoenlijke reiziger geniet van het toneelstuk dat speciaal voor hem is opgevoerd. Een akte uit het verleden. De prijs van een paar dollar meer dan waard.

Hosselaar kan je reis verrijken

Hosselaars, beach boys – ,,Hello my friend, where are you from?’’ – ze zijn zo onvoorstelbaar irritant! En er is vaak geen ontkomen aan. Als zwermen horzels komen ze met veel, in allerlei soorten. Geduldig, agressief, hoffelijk, brutaal, onbeschoft en ook onvoorstelbaar aardig en charmant.

De meeste reisgidsen en websites voor wereldreizigers adviseren hosselaars te negeren. Maar de fatsoenlijke reiziger weet dat nog niet zo zeker. Natuurlijk, je moet niet naïef zijn en in mooie praatjes trappen. Oplichting of erger liggen nu eenmaal op de loer. Maar er zijn ook tal van voorbeelden van reizigers die juist dankzij hun contact met een hosselaar een unieke reiservaring hebben beleefd.

Zo denk ik met veel plezier terug aan de ontmoetingmet Jorge op Cuba. Hij nam me een dag mee in het gewone Cubaanse leven. Mee naar huis, een staatswinkel, een barretje, een pleintje met muziek. Het lijntje tussen een fantastische dag en een gevaarlijke belevenis is flinterdun. Maar met ervaring, gezond verstand, referenties van andere reizigers en voorzorgsmaatregelen (bijvoorbeeld bij je hotel melden waar je heen gaat en met wie) kan het wel heel leuk zijn.

Door: Hans Avontuur