De Duitse deelstaat Thüringen is befaamd om grootheden als Bach, Goethe en Luther. Om roemruchte steden als Weimar en Erfurt. Om de Bauhaus-beweging. Maar veel minder bekend: dit deel van Duitsland vormt de bakermat van de kerstbal.
Wie de winkel van Krebs Glas in Lauscha, Thüringen, binnenloopt, weet niet wat hij ziet. Honderden, duizenden kerstballen in alle vormen, maten en kleuren. De winkel is ook het atelier. Achterin worden de kerstballen met de hand geblazen.
Glasblazen is een eeuwenoude traditie in Thüringen. De boomrijke omgeving was in de vroege middeleeuwen al de ideale omgeving voor het ambacht. Het leverde belangrijke grondstoffen: er was hout voor de ovens in overvloed en in de grond zaten de benodigde zandsoorten.
Lauscha, Thüringen – Foto Shutterstock
Het is dan ook niet verwonderlijk dat ze in deze contreien de allereerste kerstbal maakten. Een echte bal was het nog niet. De glasblazers uit het kleine dorp Lauscha, in het Thüringerwoud, maakten zo rond 1850 dennenappels en kralen van glas om de kerstboom meer te laten fonkelen. Zij wisten toen nog niet dat hun uitvinding tot alle uithoeken van de wereld zou doordringen.
Niet alleen voor fans van kerstversiering, ook voor liefhebbers van (de historie van) glaskunst is Lauscha een bezoek waard. Men houdt de traditie en het vak van glasblazen hier nog altijd in ere. Dat is onder meer te zien in het glasmuseum en de Farbglashütte in het dorp. En de kerstballenwinkel? Die is niet alleen voor Kerstmis, maar het hele jaar open.
In het glooiende landschap en de vele bossen van Thüringen werd glasblazen dus traditie. Maar tegenwoordig vormt deze omgeving ook een paradijs voor fietsers en wandelaars die graag hun tijd in de natuur doorbrengen. Daarnaast is de Duitse deelstaat rijkelijk voorzien van een flinke dosis andere historie en cultuur.
De Duitse geschiedenis komt in Weimar samen. Weimar is berucht om de politieke geschiedenis door de opkomst van het nationaal socialisme. Maar de stad is ook geliefd om de muziek van Wagner, Liszt en Berlioz, literatuur van Goethe en Schiller en architectuur van Bauhaus.
De sfeer in de stad is tegenwoordig ontspannen en relaxt. Wandelen door hedendaags Weimar is als een reis door de geschiedenis en een postuum bezoek aan grote namen. Hotel Elefant, waar Hitler logeerde als hij de stad bezocht, het huis waar schrijver en dichter Friedrich Schiller de laatste jaren van zijn leven sleet, de historische Anna Amalia bibliotheek, de Stadtkirche waar Luther vaak predikte en het huis waar Goethe bijna vijftig jaar woonde. Om maar een paar bijzondere locaties te noemen.
Weimar in de winter, Thüringen – Foto Shutterstock
Alle steden in de deelstaat Thüringen hebben een indrukwekkende geschiedenis. Veel van de historie is nog zichtbaar. Erfurt staat er zelfs om bekend de best bewaarde Middeleeuwse binnenstad van Duitsland te hebben, met als letterlijke hoogtepunten de twee immense kerken aan het Domplatz.
De nabijgelegen Krämerbrücke lijkt op de Ponte Vecchio in Florence. Hoewel ze daar in Erfurt anders over denken. Hun brug is ouder dan die in Florence. Dus de Italiaanse brug lijkt op die van Erfurt, niet andersom. Op de Krämerbrücke dwaal je langs talloze winkeltjes en galeries. Loop vooral even binnen bij Goldhelm, te herkennen aan de gouden helm aan de gevel. Hier koop je – volgens de Erfurters – de lekkerste chocolade van Duitsland.
De Krämerbrucke in Erfurt – Foto Shutterstock
Ook Eisenach heeft zijn charme, hoewel deze industriestad groot werd door de auto-industrie. Een van de paradepaardjes die van de band van de Eisenacher Automobilfabrik rolde is de Wartburg. De val van de Muur in 1989 luidde het einde van deze typisch Oost-Duitse auto in. Nu produceert men in de stad vooral nog Opels.
Eisenach heeft nog een troef met dezelfde naam: de Wartburg, het middeleeuwse kasteel. Dit torent hoog boven de stad uit en is vooral bekend als de plek waar Luther als religieus vluchteling een veilig heenkomen vond. Bachliefhebbers doen Eisenach ook aan: de geboortestad van de Duitse componist heeft een groot Bachmuseum.
Sinds de vijftiende eeuw was de adellijke familie Ernestiner, een heuse dynastie, van grote betekenis voor Duitsland en Europa. Ze waren grote verzamelaars van allerlei kunst, keramiek, glaswerk en andere spullen van over de hele wereld. Ze hadden zoveel, dat ze er zelfs een museum voor bouwden. In het Herzogliches Museum in Gotha zijn deze bijzondere familieverzamelingen te bewonderen.
Na alle kerstballen, glaskunst, cultuur en historie in de steden, is de natuur van Thüringen een aangename afwisseling. Er zijn verschillende bossen, zoals het Thüringerwoud en het Nationaal Park Hainich, ten noorden van Eisenach. De laatste is het leefgebied van de wilde kat. Je kunt ze in het wildekattenpark in Hütscheroda in levenden lijve zien. Of je zoekt het hogerop: bij Thiemsburg, in de (oer)bossen van Hainich, wandel je over een van de mooiste boomkroonpaden van Europa. Vanaf het uitkijkpunt heb je een geweldig panoramisch uitzicht over de omgeving. Een mooi moment om even stil te staan dat we dankzij dit landschap geen kerst zonder kerstballen vieren.
De steden in Thüringen zijn het hele jaar een bezoek waard. In de adventsperiode is het er nóg sfeervoller, met in elke stad kerstmarkten. Wij geven je tien tips voor super tolle Weihnachten.
Dit artikel werd geschreven door Sybylle Kroon.