De Poolse stad Gdansk is een Hanzestad en ligt aan de historische handelsroute over zee. Elementen van dat Europese handelsverleden zie je overal terug. Bovendien is Gdansk met zijn ‘Hollandse’ trapgevels en grachten herkenbaar. Maar toch net weer anders, wanneer je goed kijkt.
Reis&Co zet vijf verrassende locaties in Gdansk op een rij.
Gdansk wordt ook wel het Lourdes voor de vakbonden genoemd. Dat heeft alles te maken met de grote haven en haar opstanden in de tachtiger jaren. Op de Leninwerf schreef men geschiedenis: hier ontstond de beweging die in het hele land zorgde voor democratie en solidariteit.
Op diezelfde werf is nu het European Center of Solidarity gevestigd. De beroemde vakbondsleider en later premier van het land, Lech Walesa, houdt hier kantoor. Het centrum toont de recente geschiedenis van het land, met het communisme en de opkomst van vakbonden en andere democratische processen. Boeiend, indrukwekkend en beklemmend tegelijkertijd, in een pand gemaakt van scheepsstaal. Op het dak – gratis toegankelijk – heb je een panoramisch uitzicht over de stad en de haven.
Vergeet vooral niet een bijdrage te leveren aan het gastenboek, dat bestaat uit een wand vol rode en witte kaartjes die samen het woord Solidarnosc vormen.
Ooit was hier een militair vliegveld. In de jaren zeventig werd er een typisch communistische wijk uit de grond gestampt. Flats met kleine appartementen, scholen, winkels en veel groen. De ooit kleurloze wijk is tegenwoordig hip and happening. Op meer dan zestig flats brachten kunstenaars tientallen meters hoge muurschilderingen aan. Daarmee veranderde de wijk in een grote openluchtgalerie. De eerste dateert uit 1997 en de collectie wordt nog steeds uitgebreid. Er is een plattegrond met route beschikbaar zodat je alles kunt zien. Op de bijbehorende website lees je alle achtergrondinformatie over deze kleurrijke wijk.
Mariackastraat in het centrum van Gdansk is een van de weinige straten die zijn oorspronkelijke allure behield. Voor de hoge panden bleven de trappen en balkons bewaard, wat de straat een romantische uitstraling geeft. Overigens is deze straat, net als vele andere delen van Gdansk, na de bombardementen in de Tweede Wereldoorlog grotendeels herbouwd. Hier geen auto’s, maar galeries, eetcafés en winkeltjes waar je amber in allerlei vormen kunt kopen. De bijnaam is niet voor niets Amberstraat. De gefossiliseerde hars werd vond men veel op de stranden van landen langs de Oostzee. Tegenwoordig is het veel zeldzamer, maar in Mariackastraat merk je daar weinig van.
Gdansk vormt samen met Gdynia en Sopot Trojmiasto, oftewel Driestad. Ze liggen alle drie zo goed als aan elkaar gegroeid langs de kust. Elk met hun eigen uitstraling. Gdynia is een marinestad, de nieuwste stad van Europa. De kleinste van de drie, Sopot, is een soort klein-Scheveningen. Strand, grote hotels, een casino, een kuurbad en een vijfhonderd meter lange houten pier waar je kunt uitwaaien. De SKM-trein brengt je vanuit Gdansk binnen een half uur in Sopot. Dat de Duitsers hier enige tijd de scepter zwaaiden, zie je aan de architectuur: veel houten huizen in Victoriaanse stijl. Eén pand in de hoofdstraat valt op: het dronkemanshuis.
Parijs heeft de Mona Lisa, Vaticaanstad de Sixtijnse Kapel en Gdansk Het laatste oordeel. In een groot, rood bakstenen gebouw in het centrum van Gdansk huisvest het Nationaal Museum. Hier hangt het meesterwerk van de Belg Hans Memling: het drieluik Het laatste oordeel. Een metershoog en -breed schilderij waarin hemel en hel centraal staan. De bankjes voor het schilderij zijn geen overbodige luxe: je hebt wel even tijd nodig om alle details van de beeltenis te bekijken. Het museum heeft ook een omvangrijke collectie werk van Nederlandse schilders zoals Jan Steen, Van Ruijsdael en Albert Cuyp.
Gdansk, Polen – Foto Shutterstock
Nog tot 25 maart 2018 kun je vanaf vliegveld Eelde naar Gdansk vliegen. Daarna ben je op een van de andere vliegvelden in Nederland (of daarbuiten) aangewezen.
Wil je meer zien van het mooie Gdansk? Check het filmpje op onze Facebookpagina!
Dit artikel werd geschreven door Sybylle Kroon.